Birleşmiş Milletler (BM) 81. Genel Kurulu'nun yüksek düzeyli haftası, dünya liderlerini ve dışişleri bakanlarını küresel sorunları istişare etmek üzere New York'taki karargahında bir araya getiriyor. 22-28 Eylül tarihleri arasında gerçekleşecek bu kritik toplantı, 'Güveni Yeniden Tesis Etmek, Dönüşümü Yönetmek: Herkes İçin Sonuç Üreten BM' ana teması altında toplanıyor. 150'den fazla devlet ve hükümet başkanı ile çok sayıda üst düzey yetkilinin katılımıyla, uluslararası işbirliğinin ve çok taraflı sistemin güçlendirilmesi ana gündem maddelerinden biri olarak öne çıkıyor. Genel Kurul'a Bangladeş Dışişleri Bakanı Khalilur Rahman başkanlık ederken, 1955'ten bu yana süregelen gelenek uyarınca ilk konuşmayı Brezilya, ardından ev sahibi ABD yapacak. Genel Kurul'un açılış rolünü son kez üstlenecek olan Genel Sekreter Antonio Guterres'in mesajları merakla beklenirken, Türkiye'yi temsilen Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ilk gün dördüncü sırada kürsüye çıkarak, bu uluslararası platforma 16. kez hitap edecek.
Artan jeopolitik rekabet, devam eden çatışmalar, ekonomik eşitsizlikler ve küresel krizler gibi çetrefilli sorunlar karşısında uluslararası kurumların etkinliğinin artırılması ve üye ülkeler arasındaki güvenin yeniden tesisi, Genel Kurul'un ana gündemini oluşturuyor. Liderler, ikili temaslarında ve kürsü konuşmalarında, iklim değişikliğiyle mücadele, Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri'ne ulaşma çabaları, kalkınma finansmanı, yapay zeka ve teknolojik dönüşümün getirdiği zorluklar, küresel sağlık ve pandemiye hazırlık, nükleer silahsızlanma ve uluslararası güvenlik gibi geniş bir yelpazedeki konuları ele alacak. Bu kapsamda, iklim eylemi ve adil dönüşüm, nükleer silahsızlanma, Kalkınma Hakkı Bildirgesi'nin 40. yılı, deniz seviyesinin yükselmesinin yol açtığı tehditler ve gelecekteki salgınlara karşı hazırlık kapasitesinin güçlendirilmesi gibi konularda özel üst düzey toplantılar düzenlenmesi planlanıyor.
Genel Kurul'da liderlerin en çok odaklanacağı konuların başında, Gazze'deki süregelen gelişmeler ve insani durum geliyor. Bölgedeki çatışmaların yanı sıra, İran'a yönelik saldırılar, Hürmüz Boğazı'nda seyrüsefer serbestisi, Rusya-Ukrayna Savaşı, Kıbrıs meselesi, Sudan ve Myanmar'daki insani krizler ile Haiti'deki güvenlik sorunları da diplomatik görüşmelerin ve konuşmaların önemli başlıkları arasında yer alacak. Öte yandan, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu hakkında Uluslararası Ceza Mahkemesi'nin (UCM) 2024'te çıkardığı tutuklama kararının akıbeti, Genel Kurul'un en tartışmalı konularından biri olarak öne çıkıyor. New York Belediye Başkanı, Netanyahu'nun UCM kararınca tutuklanması gerektiğini belirtirken, ABD hükümeti ise Netanyahu'nun 'hiçbir şekilde tutuklanmayacağına' işaret etti ve Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas ile Filistinli yetkililerin vize taleplerini bir kez daha reddetti.
Bu yılki Genel Kurul, görev süresi yıl sonunda sona erecek olan Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres için de ayrı bir önem taşıyor. Guterres'in son açılış konuşmasında, uluslararası sistemin karşı karşıya olduğu çok sayıda kriz ve değişen küresel dengeler karşısında çok taraflı iş birliğinin güçlendirilmesi mesajını vermesi bekleniyor. Ayrıca, BM Şartı'nın temel ilkelerine bağlılık ve anlaşmazlıkların çözümünde diyaloğun önemi üzerinde duracağı tahmin ediliyor. Görev süresi 31 Aralık 2026'da bitecek Guterres'in yerine geçecek bir sonraki Genel Sekreter için seçim süreci devam ederken, Genel Kurul çerçevesinde yürütülecek diplomatik temasların, yeni liderin belirlenmesi bağlamında da önemli rol oynaması bekleniyor. 1 Ocak 2027'de göreve başlaması öngörülen yeni Genel Sekreterin seçimi, bu diplomatik zirvenin arka planındaki önemli dinamiklerden biri olacak.
Kaynak: TRT Haber (CaddeNews AI Derlemesi)
Yorumlar (0)
İlk yorumu siz yapın.